De journalisten Gordon Thomas en Max Morgan-Witts, bekend door
De Reis der Verdoemden en
De ondergang van de Guernica, stelden een fascinerend document samen over de gewelddadige gebeurtenis, die de aanblik
van de wereld zo ingrijpend heeft veranderd.
Hiroshima (Japan), 6 augustus 1945, 8u16:
De vijf ton zware atoombom,
Little Boy gedoopt, door Paul Tibbets en zijn crew afgeworpen boven
het centrum van de stad, komt tot explosie. In de eerste miliseconde na 8u16 breidt een speldeprik purperachtig rood licht zich uit
tot een gloeiende vuurbal van honderden meters grootte. De temperatuur in het centrum bedraagt 25.000.000 ºC. Door de hittestraal breken
anderhalve kilometer verderop branden uit en verzengt de huid tot op drie kilometer afstand. De stralingshitte zet het radiostation
van Hiroshima in lichterlaaie, en doet trams, vrachtauto's en spoorwegmaterieel in vlammen opgaan. Stenen muren, stalen deuren
en asfaltbestrating worden roodgloeiend. De hitte brandt de zwarte letters van boeken en kranten af en brengt kleding op de huid over
waarna deze samensmelten. Op meer dan anderhalve kilometer afstand van het epicentrum worden bij mannen hun petten op de schedel geëtst,
bij vrouwen de patronen van hun kimono's op hun lichaam gedrukt en bij kinderen hun sokken ingebrand op hun benen.
Van de geschatte 320.000 burgers en militairen worden er ongeveer 80.000 op slag gedood of dodelijk gewond. De stenen pilaren van de ingang
van de Shimakliniek worden recht de grond in geramd. Het hele gebouw stort in. De mensen die zich nog binnen bevinden,
verdampen... In de daaropvolgende dagen sterven vele mensen als gevolg van de fall-out. In de jaren daarna wordt kanker
de belangrijkste doodsoorzaak. Ook het aantal miskramen in het gebied rond Hiroshima vertoont een sterk stijgende lijn.
Door de na-effecten als gevolg van de radioactieve straling loopt het dodental uiteindelijk op tot ongeveer 140.000 eind
1945. Volgens een onderzoek door de gemeente Hiroshima dat in 2004 werd afgerond, heeft Little Boy in totaal
237.062 levens gekost!
Drie dagen na de atoombom op Hiroshima wierpen de Verenigde Staten op 9 augustus 1945 ook op Nagasaki een atoombom,
genaamd
Fat Man. Het doel van de bom was eigenlijk het verwoesten van de stad Kokura, maar deze stad was bewolkt
en daarom ging men over naar het tweede doel, het industriële gebied van Nagasaki. De bom explodeerde 503 meter boven
de voorstad Urakami en maakte in totaal ongeveer 65.000 slachtoffers (39.000 doden en 25.000 gewonden). Nog jaren later
eiste de radioactieve straling die vrijkwam uit de bom vele slachtoffers. Na deze tweede atoombom capituleerde Japan.
Paul Tibbets [afb. rechts], piloot van de Enola Gay, de B-29 bommenwerper die als eerste een atoombom
afwierp op de bewoonde wereld, met name op de Japanse stad Hiroshima: "
Ik wierp de eerste atoombom, op Hiroshima. Tot
nu toe meende ik dat ik precies wist wat er gebeurd was. Toen las ik dit boek. Het bracht me niet alleen terug naar die uiterst
opwindende periode die het atoomtijdperk inluidde, maar het opende mijn ogen -bijna elke bladzijde weer. Al lezende zei ik telkens
in mezelf: 'Zo was het precies!' en steeds opnieuw werd ik geschokt door een ander of nieuw feit dat de schrijvers hadden
ontdekt. Hun onthullingen over de Japanse kant van de zaak zullen eenieder verbijsteren; hun zakelijke voorstelling
van alle aspecten van die historische gebeurtenis vervulde mij met bewondering. Dertig jaar lang zijn de meningen over Hiroshima met
elkaar in botsing geweest. Daar komt nu een eind aan. Dit boek beschrijft wat er werkelijk is gebeurd."
Paul Tibbets, de bomber van Hiroshima, overleed donderdag 1 november 2007 in zijn huis in de Amerikaanse staat Ohio. Naar verluidt wenste Tibbets geen begrafenis en geen grafsteen uit angst dat het critici een plek zou geven om te protesteren.
De Tweede Wereldoorlog in de Stille Oceaan
Lees ook deze boekbesprekingen op Verzet.org (eigen collectie):
• Pearl Harbor. De dag der schande (Kolonel A.J. Barker)
• Japan valt aan. De Tweede Wereldoorlog (D. Van Koten, C. Van Mourik, R. Van Zon, Noordsij en A. Zoetebier)
• De oorlog in de Zuid-Pacific (H.A. Jacobsen en H. Dollinger)
• Jamasjita (Kolonel A.J. Barker)
• Okinawa (Benis M. Frank)
• De Val van Singapore (Arthur Swinson)
• Nieuw-Guinea: het keren van het tij (John Vader)
• Merrills knokploeg (Alan Baker)
• Kamikaze. Japanse zelfmoordcommando's (Kolonel A.J. Barker)
• Verschrikkingen in het Verre Oosten (Laurence Rees)
• Guadalcanal, keerpunt in de Pacific-oorlog (Graeme Kent)
• Mountbatten (Arthur Swinson)
• Vliegkampschepen in de strijd ter zee (Donald MacIntyre)
• Birma-spoorweg (Clifford Kinvig)
• De brug over de rivier Kwai. Het drama van de Birma-spoorweg (Pierre Boulle)
• Dansen op de Kwai. Het leven na de Birma-spoorweg (Tony van der Meulen)
• De Japanse burgerkampen (Dr. D. van Velden)
• Buigend riet, dagboek van een krijgsgevangene in Japan en Mantsjoerije 1944-1945 (Dam Backer)
• Nachtmerrie op Java. Het leven in de vrouwenkampen tijdens de Japanse bezetting, 1942-1945 (Daphne Jackson)
• Buigen in Jappenkampen (Lydia Chagoll)
• De flamboyant. Herinneringen van een kind in een Jappenkamp (Clara Olink Kelly)
• Troostmeisjes. Verkrachting in naam van de Keizer (Brigitte Ars)
• De Gesel van de Rijzende Zon (Lord Russell)
• MacArthur, held van de Filipijnen (Sydney L. Mayer)
• De vernietiging van Hiroshima (Gordon Thomas en Max Morgan Witts)
• A-Bom Hirosjima (Fletcher Knebel en Charles W. Bailey II)
• Hirosjima, Het verhaal van zes mensen die de ontploffing van de eerste atoombom overleefden (John Hersey)
• De man op de brug. Dagboek uit Hiroshima en Nagasaki (Günther Anders)
• Hirohito: de keizer die moest blijven (Edward Behr)
• Hirohito, keizer van Japan. Een vergeten oorlogsmisdadiger? (Lydia Chagoll)
• MacArthur in Japan (Sydney L. Mayer)
• Japan, de opkomst van een wereldmacht (Richard Storry)
• Japan, derde grote (Robert Guillain)
