Corinne Vermeulen verhaalt in
Het XXe transport de spectaculaire bevrijding van een aantal joden die met het XX ste treinkonvooi naar Auschwitz
werden afgevoerd. De enige poging in gans Europa tijdens de Tweede Wereldoorlog om een deportatierein tegen te houden vond plaats ter hoogte van Boortmeerbeek
op 19 april 1943. Drie jonge mannen, Yoera Livchitz, Jean Franklemont en Robert Mastriau, laten gewapend met slechts één revolver en een rode lantaarn de trein
stoppen en bevrijden tientallen Joodse gevangenen.
Uit het boekje blz 31:
"
Yura Livchitz stond kaarsrecht tussen de rails. Met zijn rechterhand omklemde hij een rode spoorwegvlag. Zijn gezicht stond strak en verbeten. Hij was zich
ten volle bewust van het gevaar dat hij liep, maar niets kon hem weerhouden. Robert Mastriau en Jean Franklemont hadden zich in de struiken naast de spoorweg verborgen.
Nog voor hij hem gezien of gehoord had, voelde Livchitz de trein. De rails trilden. Hij voelde de spanning in elke vezel van zijn lichaam. Hij ontstak de rode stormlantaarn.
De trein naderde veel vlugger dan hij verwacht had en hij zwaaide koortsachtig met de vlag. De trein vertraagde en stopte. Op dat ogenblik sprongen Mastriau
en Franklemont uit de struiken en ze trokken de dichtsbijzijnde wagons open..."
Corine Vermeulen werkt aan de Universiteit Antwerpen. In 1995 heeft ze met
Het XXe transport deelgenomen aan de John Flanders Prijs. Dit verhaal viel zo
goed in de smaak van de juryleden dat het in aanmerking kwam voor de prijs. Corinnes verhaal haalde het net niet, maar het werd wel uitgegeven als Vlaams Filmpje 2264.
Nu verschijnt het opnieuw in de reeks Vlaams Filmpjes. Vlaamse Filmpjes is een uitgave van Uitgeverij Averbode en verschijnt halfmaandelijks met gemiddeld
20 nummers per jaar. Dit is het Nr. 6 van 28.11.2003 van de 74ste jaargang.
Het eerste
Vlaams Filmpje (toen nog Vlaamsche Filmkens) werd gepubliceerd op 2 november 1930. Tot eind 1942 werden er 614 titels uitgegeven. Begin 1943 viel de reeks stil
omwille van de Tweede Wereldoorlog. In februari 1946 werd de reeks Vlaamse Filmkens (nadien Vlaamse Filmpjes) hervat, opnieuw genummerd vanaf 1.
Het 1000e naoorlogse verhaal verscheen in 1972. Dit werd plechtig gevierd en de toenmalige minister van Cultuur stelde voor jaarlijks een John Flandersprijs-Averbode te organiseren. De uitgeverij zag iets
in het idee en al in 1973 werd de manuscriptenwedstrijd voor het eerst uitgeschreven. In 2006 vond de 34e editie plaats.
De
John Flandersprijs-Averbode werd naar de auteur John Flanders genoemd die een massa erg spannende, fantastische Vlaamse Filmpjes geschreven heeft.
John Flanders is het pseudoniem van de auteur
Raymond de Kremer. Hij werd geboren in Gent, in 1887. In 1964 overleed hij in die
stad. Als John Flanders schreef hij in het Nederlands jeugdverhalen (waaronder tientallen Vlaamse Filmpjes). In het Frans schreef hij als Jean Ray voor
volwassenen. De auteur had nog andere pseudoniemen: Tiger Jack, R.M. Temple, John Sailor, Kapitein Bill ...
Waarom "Vlaamse Filmkens"? De gekozen titel verraadt de tijdsgeest. In het interbellum (periode tussen de twee wereldoorlogen) was de film het nieuwe medium bij
uitstek. Het succes van de leesboekjes is niet alleen te danken aan de gekozen onderwerpen, maar ook aan de vormgeving, kleine handige boekjes met altijd
32 bladzijden, de goedkope prijs dank zij de hoge oplage (60 000 in 1940) en in wekelijkse afleveringen. Heel wat "grote" schrijvers hebben via de V.F. hun
eerste literaire verzinsels aan de man gebracht. Velen gebruikten een pseudoniem. Onzeker als ze waren over de kwaliteit van hun verhaaltjes.
Kroniek van de Jodenvervolging en Joods Verzet in België
Lees ook deze artikels op Verzet.org:
• De Dossin Kazerne, verzamelplaats voor deportatie van de Belgische joden
• De Hel van Breendonk. En wat deed mijn Eigen Volk?
• De Vervolging van de Joden in België, en de rol van de collaboratie
• Mala Zimetbaum, Joodse verzetsheldin in KZ Auschwitz-Birkenau
• Hoe Zuster Marie-Aurélie 14 joodse meisjes redde uit de klauwen van Dikke Jaak
• De reddingsactie van Dom Bruno (E.P. Bruno Reynders)
• De Overval op het XXste Konvooi naar Auschwitz-Birkenau
• Het Joods Verdedigingscomiteit (JVC/CDJ)
Lees ook deze boekbesprekingen op Verzet.org (eigen collectie):
• 150 jaar Belgisch Jodendom (Centraal Israëlitisch Consistorie van België)
• Geschiedenis van de Joden in Antwerpen (Ephraïm Schmidt)
• De Joden in België (Pieter Dewever)
• De Joden van België (Ludo Abicht)
• Vreemdelingen in een Wereldstad. Een geschiedenis van Antwerpen en zijn joodse bevolking (1880-1944) (Lieven Saerens)
• Gewillig België. Overheid en Jodenvervolging tijdens de Tweede Wereldoorlog (Van Doorslaer e.a.)
• Meesters van het Diamant. De Belgische diamantsector tijdens het nazibewind (Erik Laureys)
• De Jodenjagers van de Vlaamse SS. Gewone Vlamingen? (Lieven Saerens)
• Joods Actueel / maandblad (Terry Davids, Michael Freilich en Louis Davids)
• In Naam van de Vrijheid / maandblad (André Gantman, Léon Zielinksi, Charles Freifeld e.a.)
• Niet opnieuw. Jongeren ontmoeten de laatste overlevenden van de kampen (School Zonder Racisme en laatstejaars SAM Menen)
• KZA 5148 (Regine Beer)
• De Bewegingen (Ronny Van Gastel)
• Schrijven in de schaduw van de dood. Over thuiskomen, opduiken en achterblijven 1940-1955 (Marc Verschooris)
• Het XXe transport (Corinne Vermeulen)
• Stille Rebellen-De overval op de 20ste deportatietrein naar Auschwitz (Marion Schreiber)
• Terug op de plaats die ik nooit heb verlaten (Tobias Schiff)
• Ongewenste gasten - Joodse vluchtelingen en migranten in de dertiger jaren (Frank Caestecker)
• Tranen onder het masker. Ondergedoken kinderen (Viviane Teitelbaum-Hirsch)
• Een kind in oorlog. Het ware verhaal van Hortense Daman (Mark Bles)
• Schimmen met een ster. Het bewogen verhaal van joodse ondergedoken kinderen tijdens WOII (Hanne Hellemans)
• Brabosh, een sjtetl aan de Schelde. Beelden uit het Antwerps Joods verleden (Sylvain Brachfeld)
• Van binnen weent mijn hart. De vervolging van de Antwerpse Joden (Jan De Volder en Lieve Wouters)
• Uitroeiing, Redding en Verzet van de Joden van België (Maxime Steinberg)
• De Curatoren van het Getto (R. Van Doorslaer en J.P. Schreiber)
• Dossier Auschwitz Brussel (Maxime Steinberg)
• DORA 1943-1945 (Brigitte D'Hainaut en Christine Somerhausen)
• Geheime routes en netwerken - Joodse kinderen op de vlucht voor de holocaust (Joost Loncin)
• Kinderen van het getto. Joodse revolutionairen in België, 1925-1940 (Rudi Van Doorslaer)
• De Wereld van Anne Frank in België 1929-1945 - Een dagboek voor de toekomst (diverse auteurs)
• De Jodenverordeningen en de Antwerpse Balie (Jan Verstraete)
• Als Jood geboren - Een Joodse familie in de Tweede Wereldoorlog (Marcel Liebman)
• Voor God, Kerk en Vaderland, Belgische Religieuzen in Wereldoorlog II (Gabriel Verbeke)
• Zeg nooit dat je Rachmil heet - Een joodse jongen overleeft de oorlog in een Vlaams gezin (R.De Dijn)
• In naam van de Führer (Lydia Chagoll)
• Breendonk, 1940-1945 De geschiedenis (Patrick Nefors)
• En wat deed mijn eigen volk? Breendonk, een kroniek (Jos Vander Velpen)
• Ze hebben het overleefd (Sylvain Brachfeld)
