Verzet.org - Adolf Hitler (Hans Bernd Gisevius)

Afbeelding rechts: Abwehrofficier Hans Bernd Gisevius (1904-1974)

Wie was Adolf Hitler? Met karaktiseringen waarin hij slechts een waanzinnige, een hystericus, een massamoordenaar of een tapijtenvreter is, komen we er niet langer. Hans Berdn Gisevius, die Hitler van nabij meegemaakt heeft, probeert in dit boek de figuur van de man die zichzelf zag als de Duitse Messias te ontraadselen.

Achter de vele voortreffelijke samenvattingen van de geschiedenis van het nationaal-socialisme, dreigt de levensgeschiedenis van de stichter der beweging op de achtergrond te raken. Maar zonder een duidelijke voorstelling van het fenomeen Hitler, zal men nooit kunnen begrijpen wat er in Duitsland tussen 1920 en 1945 is voorgevallen.

De auteur, ex-Abwehr-officier en één van de samenzweerders van 20 juli 1944 (de mislukte aanslag op Hitler), probeert in dit boek te ontdekken waarom deze man aan de macht is gekomen; hoe het nu juist zo 'n duistere figuur gelukken kon om eerst het Duitse volk en daarna grote delen van het continent onder zijn knoet te brengen.

Hans Bernd Gisevius werd in 1904 in Duitsland geboren. Na zijn rechtenstudie nam hij de jurist dienst bij de Geheime Staatspolizei (Gestapo) en toog aan de slag bij het Pruisisch Ministerie van Binnenlandse Zaken. Nadat Hitler in 1933 aan de macht kwam, begon hij zich meer en meer zorgen te maken omtrent de illegale activiteiten van de Duitse politie. Na de Nacht van de Lange Messen (uitzuivering van de SA) van 30 juni 1934 verliet hij het ministerie en werkte in de private sector.

Gisevius raakt meer en meer ontgoocheld in Hitler en, met een stapel geheime dossiers van nazi-kopstukken, wend hij zich tot Wilhelm Canaris en Hans Oster van de Abwehr (Duitse spionage en contraspionage). Canaris neemt Gisevius in 1939 in dienst bij de Abwehr en maakt hem chef voor geheime speciale opdrachten. Het jaar daar op wordt hij als officier van de Abwehr naar het Duitse consulaat in Zürcih gezonden waar hij contacten legt met John Foster Dulles hoofd van de Amerikaanse CIA. Hij aanvaard van Dulles om als verbindingsofficier op te treden tussen de Amerikaanse geheime dienst en generaal Ludwig Beck en majoor Carl Goerdeler uit Leipzig.

Samen met onder meer Wilhelm Canaris en Hans Oster beraamt Gisevius een plan om Hitler van de macht te stoten. Het komplot van 20 juli 1944 mislukt echter en ook Gisevius wordt als samenzweerder ontmaskerd maar kan nog net op tijd ontkomen naar Engeland. Tijdens het Neurenberg proces wordt Hans Gisevius een belangrijke getuige tegen verscheidene kopstukken van het Derde Rijk, meer in het bijzonder tegen Hermann Göring, zijn vroegere baas bij het Pruisisch Ministerie van Binnenlandse Zaken. Hij brengt belangrijk bewijsmateriaal aan, dat hij zelf bij elaar had gegaard in ed afgelopen oorlogsjaren. Begin jaren vijftig vlucht hij voor vervolging naar Amerika maar keert al enkele jaren later terug naar Zwitserland. Hij stierf in 1974.

Andere boeken van Hans Bernd Gisevius: Bis zum bittern Ende (1946); Adolf Hitler : Versuch einer Deutung (1963); Der Anfang vom Ende: Wie es mit Wilhelm II. begann (1971).