Stalingrad... waar Hitler gehele divisies op het spel zette in zelfmoordaanvallen; waar de Russen ze vernietigden in een serie veldslagen die berucht zijn geworden in de Tweede Wereldoorlog. Het Russische plan om het Duitse VIde Leger in te sluiten en te vernietigen, was even giganisch als meesterlijk; toen het voltooid was, had het eens zo trotse leger van generaal Paulus, 330.000 man sterk, opgehouden te bestaan. Stalingrad is de vroegere naam van Volgograd tussen 1925 en 1991, nvdr.

De Slag om Stalingrad (23 augustus 1942 - 2 februari 1943), is een van de keerpunten in de Tweede Wereldoorlog. Een heel Duits leger werd aan de Wolga verslagen door het Rode Leger, dat nog maar enkele maanden eerder nagenoeg overwonnen leek. Stalingrad werd het symbool voor de wederopstanding van het Rode Leger en de morele doodsteek voor de Duitse Wehrmacht. Bij deze stad begon het tij zich voor de Asmogendheden definitief te keren. Lees verder Wikipedia.nl: Slag om Stalingrad

In de Tweede Wereldoorlog telde Stalingrad ruim 450.000 inwoners. De Slag om Stalingrad begon officieel op 17 juli 1942, hoewel de eerste vijandelijke troepen de stad pas op 23 augustus bereikten. Gedurende de slag, die duurde tot en met 2 februari 1943, werd de stad vrijwel volledig vernietigd en kwamen anderhalf miljoen mensen om. De wederopbouw begon al in maart 1943, maar pas tegen 1975 was de stad weer volledig herbouwd. Op 1 mei 1945 kreeg de stad de eervolle titel 'Heldenstad'. In totaal kregen twaalf steden deze titel. Ook schonk Koning George VI van Groot-Brittannië een juwelen zwaard aan de inwoners van Stalingrad als dank voor de dapperheid die ze hadden getoond. Op de Mamajev Koergan, de Tataarse grafheuvel in de stad, werd een groot standbeeld gebouwd ter nagedachtenis aan de gevechten om Stalingrad, genaamd 'Rodina Mat', wat 'Moederland' betekent. Ook werd er al op 22 december 1942 een medaille ingevoerd voor de betrokken soldaten ontworpen genaamd 'Medaille voor de Verdediging van Stalingrad'. 707.000 personen ontvingen deze medaille.

Na de dood van Stalin in 1953 kwam Nikita S. Chroesjtsjov, voormalig commissaris bij Stalingrad, aan de leiding. Hij hernoemde de stad op 10 november 1961 'Volgograd', wat 'Volga-Stad' betekent, als onderdeel van de destalinisatie. Velen wilden dat de naam Stalingrad weer terug kwam, omdat deze slag zo'n belangrijk onderdeel van de geschiedenis van de stad was geweest en deze nooit vergeten mocht worden. Dit ging niet door, maar ook vandaag de dag zijn er nog vele mensen die willen dat Volgograd zijn oude naam weer terugkrijgt. Op 8 mei 1965, tijdens de 20e herdenking van de overwinning in de 'Grote Patriottische Oorlog', werd de Heldenstad Volgograd onderscheiden met de Orde van Lenin en de Medaille van de Gouden Ster. Ook werd een Parijs' metrostation 'Stalingrad' genoemd en een plein 'Place Stalingrad'.

Vandaag de dag is Volgograd de hoofdstad van de gelijknamige regio en heeft de stad bijna 1,1 miljoen inwoners. Volgograd heeft zeventien partnersteden, met name steden die ook erg geleden hadden in de oorlog, waaronder twee Duitse. Volgograd staat internationaal bekend om haar uitvoerproducten als tractoren, zeeschepen, staal, aluminium en medische apparatuur. De stad is een belangrijk spoorwegknooppunt dat met Moskou, de Oekraïne en de Kaukasus is verbonden. In de stad zijn ook nog diverse musea en gedenkplaatsen die herinneren aan de Slag om Stalingrad, zoals het Rode Plein en het Panorama-Museum 'Slag om Stalingrad'. Bron: http://www.stalingradbattle.nl/

---

Over Russische Tsaren, Stalin en de Bolsjevisten

Lees ook deze artikels op Verzet.org:
•  Stalin en de Joden. Deel 4: De joden krijgen een staat: Birobidjan
•  Kozakkenleider Bogdan Chmielnicki en de judeocide van Nemirov

Lees ook deze boekbesprekingen op Verzet.org:
•  Rusland in opstand - 1905, de eerste barst in de Tsarentroon (David Floyd)
•  Wanneer wordt het dag, kameraad? Geschiedenis van de oktoberrevolutie (Jean-Paul Ollivier)
•  De Russische Revolutie (G. Schomaekers)
•  De Russische Revolutie (Robert Goldston)
•  Een vergeten oorlog - Polen - Rusland 1920 (Martin Ros)
•  Vladimir Lenin (Hermann Weber)
•  Veertien lezingen aan de Sverdlov-universiteit (Alexandra Kollontaj)
•  De geschiedenis van de Sovjet-Unie (Z.R. Dittrich en A.P. van Goudoever)
•  Stalin, heerser van het Kremlin (Jan Bauwens met medewerking van Piet Terlouw en H.C. Ebeling)
•  De autobiografie van Stalin (Richard Lourie)
•  Stalin (Rose Tremain)
•  De gelaarsde God - Stalin en de aura van de macht (Piet de Moor)
•  Een andere kijk op Stalin (Ludo Martens)
•  Jozef Stalin (Maximilien Rubel)
•  Hitler en Stalin, parallelle levens (Alan Bullock)
•  Het getto van Odessa. De vernietiging van de joodse gemeenschap in de Oekraïne (Starodinski)
•  Stalin, de Russen en hun oorlog 1941-1945 (Marius Broekmeyer)
•  Operatie Barbarossa. De oorlog van Hitler en Stalin (Laurence Rees)
•  Operatie Barbarossa. De Duitse inval in Rusland (John Keegan)
•  Ruslands oorlog (Richard Overy)
•  Rusland in oorlog 1941 - 1945 (Alexander Werth)
•  Ivans Oorlog. Leven en dood in het Rode Leger, 1939-1945 (Catherine Merridale)
•  Zjoekov, maarschalk van de Sovjetunie (Otto Preston Chaney Jr.)
•  Het beleg van Leningrad (Alan Wykes)
•  Stalingrad (Geoffrey Jukes)
•  Stalingrad ¤ Moskou ¤ Berlijn (trilogie) (Theodor Plievier)
•  De grote overwinning (Wasili Rjabov)
•  Welkom in Siberië. Van spooktrein tot repressie (Walter Roland)
•  De Vredesbeweging in de USSR (Oleg Charchardin)
•  Dialoog over de Sovjet democratie (Michail Taratoeta)
•  Zes weken in het land van de Sovjets (Albert Minnebo)
•  De werkelijkheid in Sowjet-Rusland (Aurel von Jüchen)
•  De Goelag Archipel (Aleksandr Solzjenitsyn)
•  Goelag. Een geschiedenis (Anne Applebaum)
•  Overleven na de Goelag. Het lot van Stalins slachtoffers na hun kamptijd (Nanci Adler)
•  Ik verkoos de vrijheid (Victor Kravchenko)
•  De laatste dagen - Van de dood van Stalin tot de dood van Beria (Anton Kolendic)
•  Rusland onder Kroetsjew (Edward Crankshaw)
•  Waarom valt Icarus? - Het communistisch netwerk (Jan Debrouwere)
•  Refuseniks - Het drama van de Joodse emigratie uit de Sovjet-Unie (Piet Buwalda)
•  Tussen rode ster en Davidster - Waarom communisme en zionisme aartsvijanden werden (Kris Borms)
•  De Russen. Dagelijks leven in de Sovjet-Unie (Hedrick Smith)
•  Vladimir de verschrikkelijke. Zjirinovski en de opmars van extreemrechts in Rusland (Peter Conradi)