Verzet.org - Voor wie de klok luidt (Ernest Hemingway)

'For Whom the Bell Tolls' werd in 1943, in volle oorlogstijd, verfilmd door Sam Wood met onder meer Gary Cooper en Ingrid Bergman in de hoofdrollen (midden op de foto). De film kreeg acht oscarnominaties maar won er uiteindelijk maar één. Die was voor de Griekse actrice Katina Paxinou (1900-1973) als beste actrice in een bijrol (vrouw op afb. linksboven). Meer details op IMDB: For Whom the Bell Tolls

Afbeelding hiernaast: oorspronkelijke boekomslag uit 1940 van de eerste uitgave van Ernest Hemingway's meesterwerk

Tijdens de Spaanse Burgeroorlog krijgt Robert Jordan, een Amerikaanse vrijwilliger in het republikeinse leger, opdracht een strategisch belangrijke brug op te blazen, daarbij gesteund door een groep guerillo's. Maar de moeilijkheden en tegenslagen stapelen zich op en de eens zo heldhaftige leider van de groep lijkt meer geïnteresseerd in zijn eigen veiligheid dan in het belang van de republiek. De wreedheid van de oorlog wordt slechts verzacht door de sobere liefdesgeschiedenis tussen Robert en Maria die door het verhaal gevlochten is. Maar hun verhouding is slechts van korte duur, zoals ook de actie van de verzetstrijders en de strijd voor de Spaanse Republiek gedoemd zijn te mislukken.

Fragment [blz. 219-220]: " Hij had in deze oorlog stellig geen militaire genieën gezien. Niet een. Ook niet een, die er op leek. Clebert, Lucasz en Hans hadden met hun aandeel in de verdediging van Madrid door de internationale brigades, goed werk geleverd. Toen was die oude, kale, gebrilde, ingebeelde, oliedomme, onintelligent converserende, stierlijk dappere en suffe, door de propaganda groot gemaakte verdediger van Madrid, Miaja, zo jaloers geweest op de bekendheid, die Clebert had verworven, dat hij de Russen had gedwongen Clebert van zijn commando te ontheffen en hem naar Valencia te sturen. Clebert was een goed soldaat, maar beperkt en hij praatte inderdaad te veel voor de functie die hij bekleedde. Golz was een goed generaal en een prachtsoldaat, maar ze hielden hem steeds in een ondergeschikte positie en gaven hem nooit de vrije hand. Deze aanval werd zijn grootste vertoning tot dusver en Robert Jordan was niet al te zeer ingenomen met wat hij over deze aanval had gehoord. Dan had je Gall nog, de Hongaar, die doodgeschoten moest worden, als je maar de helft kon geloven van wat je in Gaylord hoorde. Laten we zeggen als je maar tien procent ervan kon geloven, dacht Robert Jordan.

Hans was ook een uitstekend soldaat en een goed kameraad. Onlangs had hij slag geleverd, waarbij ook de Spaanse troepen van Lister, Modesto en Campesino goed hadden mee gevochten, naar Hans hem vertelde, hetgeen op rekening kwam van de leiders en van de discipline, die deze hadden opgelegd. Maar vele der bewegingen van Lister, Campesino en Modesto waren hun voorgeschreven door hun Russische militaire adviseurs. Zij leken op leerlingen in een vliegtuig met dubbele besturing, dat door de leermeester kon worden overgenomen, als zij een fout begingen. Nu, dit jaar zou blijken hoeveel en hoe goed zij hadden geleerd. Na enige tijd zou er geen dubbele besturing meer zijn en dan kon men zien hoe zij alleen omsprongen met divisies en legercorpsen.

Afbeelding hiernaast: van links naar rechts: John Dos Passos, Joris Ivens (met de rug naar de camera), Sidney Franklin en helemaal rechts Ernest Hemingway in Madrid als oorlogsverslaggever tijdens de Spaanse Burgeroorlog. De Nederlandse filmregisseur Joris Ivens (1898-1989) maakte onder meer films over een mijnwerkersstaking in België (Borinage, 1934), over de Spaanse burgeroorlog (Spaanse aarde, 1937) en over de strijd die China voerde tegen Japanse bezetting (De vierhonderd miljoen, 1939). Foto: © Bettmann/Corbis

De discipline, die zij oplegden, kwam de troepen te stade. Lister was moorddadig in krijgstucht. Hij was een echte fanaticus en hij bezat volkomen het Spaanse gebrek aan eerbied voor mensenlevens. Sinds de eerste inval van de Tataren in het westen waren in slechts weinig legers de manschappen zo zonder vorm van proces, wegens een kleine aanleiding, terechtgesteld als onder zijn bevel. Maar hij verstond de kunst een divisie aaneen te smeden tot een strijdend onderdeel. Stellingen bezet houden is iets, maar stellingen aanvallen en innemen is iets anders en het is weer heel iets anders met een leger in het veld te manoeuvreren, dacht Robert Jordan, terwijl hij daar aan tafel zat. Na wat ik van Lister gezien heb, ben ik benieuwd naar zijn prestaties in dat opzicht, als er geen dubbele besturing meer is. Maar misschien blijft-ie ook wel, dacht hij. Dat zou ik wel eens willen weten: of zouden zij het roer juist nog vaster in handen nemen? Ik zou wel eens willen weten wat bet Russische in deze hele aangelegenheid is. Daarvoor moet je naar Gaylord, dacht hij. Veel van wat ik nu moet weten, kan ik alleen bij Gaylord vernemen."

Verschillende van Hemingway's boeken waren verboden lectuur, zelfs in Nederland. Het boek 'Voor wie de klok luidt' stond vele jaren 'op de index'. Zo verbood de ASKB, een Vlaamse organisatie voor katholieke bibliotheken het boek onder meer omwille van 'gevaarlijke invloed die er van uitgaat'. De Amerikaanse schrijver Ernest Hemingway (1899 – 1961) bracht een groot deel van zijn leven door in Europa. Tijdens de Eerste Wereldoorlog nam hij vrijwillig dienst bij de ambulancetroepen, eerst in Frankrijk, daarna in Italië. Van 1920 tot 1927 woonde hij in Parijs. Als oorlogscorrespondent maakte hij de Spaanse Burgeroorlog van nabij mee. Tot zijn belangrijkste werken behoren The sun also rises, A Farewell to Arms, To have and to have not, For whom the bell tolls en True at first light. Met het boek 'The old man and the sea' won Hemingway in 1953 de Pulitzer-prijs en in 1954 de Nobelprijs voor de Literatuur. Ook 'The old man and the sea' werd verfilmd in 1958 door John Sturges met Spencer Tracy in de hoofdrol. Hemingway is vier maal getrouwd geweest o.a. met Hadley Richardson (1921), Pauline Pfeiffer (1927), Martha Gellhorn (1940) en in 1944 met Mary Welsh. Hij pleegde in 1961 zelfmoord met een schot uit zijn favoriete geweer.