Verzet.org - Dr. Jozef Mengele, kamparts in KZ-Auschwitz-Birkenau

Rond 1900 komt het werk van Gregor Mendel (1822-1884) opnieuw in de belangstelling. De geschiedenis van de mensheid wordt vanuit biologische hoek beschouwd. Doel van sommige genetici is de naderende ondergang tegen te gaan door de reproductie van minderwaardige rassen en individuen de pas af te snijden. Vakverenigingen en vakliteratuur vinden hun weg. Genetica glijdt af tot rassenhygiëne.

Adolf Hitler leest de werken van Mendel, en gedurende de periode dat hij opgesloten werd in de Landsberger gevangenis na de mislukte militaire staatsgreep van 1923 schrijft hij Mein Kampf en verwerkt hierin zijn interpretatie van het werk van Mendel. De aandacht van wetenschappers voor rassenhygiëne en eugenetica verbreedt zich.

Het in 1927 opgerichte Kaiser Wilhelm-Institut für ‘Anthropologie, menschliche Erblehre und Eugenik’ en samenwerking met universiteiten verlenen wetenschappelijk gezag aan deze nieuwe ontwikkeling. Medische en rassenideologische overwegingen vloeien samen. Hoogleraren stellen zich ten dienste van de nieuwe politieke machthebbers en onderbouwen met hun Erbpathologie de nieuwe ideologie.

Hen wordt macht verleend tot gezondmaking en hoederschap van het Volkskörper. Dit houdt in medewerking aan daartoe strekkende overheidsmaatregelen en vrijheid tot daaraan gekoppeld onderzoek. In de periode na 1930 volgt, na de machtsovername -in juli 1933 het Gesetz zur Verhütung erbkranken Nachwuchses. Gedwongen sterilisatie bij zwakzinnigheid en verschillende psychiatrische aandoeningen wordt hiermee mogelijk.

De Duitse geneesheer en oorlogsmisdadiger Josef Mengele werd geboren op 16 maart 1911 in Günzburg in Beieren. Hij was de oudste van drie zoons, Jozef, Alois en Karl Jr. en zijn ouders Karl en Walburga Mengele waren kleine industriëlen die een kleine fabriek runden in landbouwwerktuigen. Jozef was een vlijtig student, zeer gedisciplineerd en punctueel. Al als jonge kerel had hij een voorliefde voor handgemaakte kleren, en droeg meestal witte handschoenen, een kenmerk dat hem later zou onderscheiden van de andere SS-dokters in de kampen.

Al van zijn jeugd droomde ervan om ooit Günzburg te verlaten en een carrière te maken in wetenschap en antropologie. Hij maakte geen geheimen van zijn ambities en ooit vertelde hij aan een vriend dat op een dag zijn naam in de encyclopedie zou staan. Mengele doorliep het gymnasium van Günzburg, behaalt er in 1930 zijn diploma. Hij doet ingangsexamen en verhuist in oktober 1930 naar München waar hij verder filosofie en medicijnen studeert aan de universiteit.

München is de hoofdstad van Beieren en in die tijd het hart van het groeiende Nationaal-Socialisme geleid door de politieke revolutionair Adolf Hitler die hardop droomde van het Germaanse Superras. Spoedig geraakt Jozef in de ban van de nazi-hysterie en al in 1931 wordt hij lid van de nationalistische organisatie Stahlhelm. De Stalhelm droegen decoratieve Duitse uniformen en paradeerden graag door de straten bij openbare gelegenheden.
Stahlhelm

De Stahlhelm

Mengele studeert verder en specialiseert zich naast medicijnen, in antropologie en paleontologie en geraakt geïnteresseerd in de genetica. Gefascineerd volgt hij de lessen van Dr. Ernst Rudin, een van de opstellers van de wet van 1933 op de gedwongen sterilisatie, en een vooraanstaand voorstander van de idee dat dokters "onwaardig leven" dienden te vernietigen.

In 1934 wordt de Stahlhelm opgeslokt door de SA en wordt hij automatisch lid. Weinig later wordt hij ook lid van de NSDAP van de nationaal-socialisten. In 1936 studeert hij af in München en wordt in 1937 als researchassistent aangesteld aan de universiteit in Frankfurt, waar Otmar Freiherr von Verschuer de raszuiverheid van het Germaanse volk bestudeerde. In 1938 studeerde Josef Mengele af in de medicijnen aan de universiteit van Frankfurt en vraagt hij in hetzelfde jaar zijn lidmaatschap aan bij de Schutzstaffel, of kortweg de SS genoemd en hij wordt geaccepteerd.

Voor de rest van 1938 tot 1940 blijft Jozef werkzaam aan het instituut als assistent van Prof. Verschuer. In 1939 breekt de oorlog uit en in juni 1940 neemt hij dienst bij de Waffen SS, elitetroepen binnen de SS en werkt er voor het SS Rasse- und Siedlungshauptambt, waar hij de overwonnen Polen op hun raszuiverheid onderzoekt. Als luitenant vecht hij in juni 1941 aan het Oekraïense front en wordt hij onderscheiden voor moed met het IJzeren Kruis Tweede Klas. In januari 1942, wanneer hij dient bij de SS Viking Divisie diep achter de Sovjet Linies, slaagt hij er in om een paar Duitse soldaten uit een Duitse brandende tank te redden en wordt deze keer onderscheiden met het IJzeren Kruis Eerste Klas, maar Mengele raakt ook gewond. Hij herstelt maar wordt afgekeurd voor militaire dienst en verkrijgt een heraanstelling bij Von Verschuer.

Het gezin Mengele

In deze periode was zijn mentor, professor Von Verschuer verbonden aan het Berlijnse Kaiser-Wilhelm-Instituut voor antropologie, menselijke erfelijkheidsleer en eugenetica. De directeur van dit instituut was tot 1942 prof. Eugen Fischer die een theoretisch baanbreker was van de NS-Rassenpolitiek, die vanaf 1933 nauw samenwerkte met de SS en het rijksbureau voor Genealogie. In 1942 werd Prof. Fisher opgevolgd door zijn leerling, prof. Otmar Freiherr von Verschuer, wetenschappelijk onderzoeker op het gebied van tweelingen.

In december 1942 vermeldt de directeur van het Kaiser Wilhelm-instituut voor Hersenonderzoek in de afgelopen zomer 500 hersenen van zwakzinnigen te hebben ontleed. In december 1942 start de nieuwe onderzoeksafdeling van de psychiater prof. Schneider haar werkzaamheden. Hier worden krankzinnigen en epileptici onderzocht, waarna, na ‘euthanasie’ hun hersenen worden bestudeerd. In januari 1943 gaan de eerste aanvragen voor het doden van patiënten op zijn afdeling uit naar de Rijkscommissie.

Prof. von Verschuer spoort Jozef Mengele aan om in een concentratiekamp te gaan werken met het argument dat zo'n aanstelling in het belang van de wetenschap was. Von Verschuer slaagt er in om aan fondsen te geraken o.m. bij de Duitse Vereniging voor Wetenschappelijk Onderzoek voor Mengele's experimenten in het concentratiekamp. Een paar maanden later, vertrekt dr. Josef Mengele als kamparts naar het concentratiekamp Auschwitz in Polen.