Mala Zimetbaum en Edek Galinski  

Mala Zimetbaum werd op 26 januari 1918 geboren in Polen, en haar familie was van Brzesko. In het voorjaar van 1928 verliet het gezin Polen en registreerde zich op 21 maart '28 in Antwerpen in België. In Antwerpen was ze actief in Hanoar Hatzioni, de joodse scoutbeweging. Later werkte ze als naaister bij het prestigieuze Maison Lilian en daarna als vertalersecretaresse voor een klein diamantbedrijf.
Marinisstraat nr 7 in Borgerhout/Antwerpen waar Mala Zimetbaum voor de oorlog woonde Op 22 juli 1942 werd Mala, toen nauwelijks 24 jaar oud, bij een razzia in Antwerpen opgepakt en voor enkele maanden opgesloten in de Dossinkazerne te Mechelen.

Op 15 september 1942 werd zij in Mechelen op het Xde treintransport gezet en gedeporteerd naar het reeds naar een uitroeiingkamp omgebouwde concentratiekamp van Auschwitz-Birkenau. In Auschwitz werd haar het nummer 19880 toegekend en op de arm getatoeërd. Mala had donkerblonde haren, blauwe ogen, een ovaal gezicht en een knap vrouwelijk figuur en leek er al bij al niet uitgesproken Semitisch uit.

Omwille van haar talenkennis (zij sprak vloeiend Duits, Frans en Pools) en ook haar erg bevallige verschijning werd zij spoedig aangesteld als "Lauferin", een kampboodschapper, zoals er wel meerdere waren. Een "Lauferin" stond altijd te wachten aan de uitgang van Blockführerstube. In de winter konden zij daar bittere koude lijden. Tot wanneer er werd geroepen ""Laufer!"", en dat was meestal door de kampopziener (Aufseher) Drechsler of door de Schutzlagerfüehrerin Marie Mandel, en kon ze beginnen rennen om de boodschap (of wat de opdracht ook was) rond te brengen naar de plaats van bestemming binnen het kamp.

Door haar taak dicht bij de kampadministratie had zij een redelijk bevoorrechte positie ingenomen (zij kon zelfs een douche nemen in het kamp), en zij wendde haar positie volledig aan om anderen te helpen. Aldus zou Mala Zimetbaum snel uitgroeien tot het symbool van de menselijke solidariteit in de geschiedenis van de concentratie- en uitroeiingkampen.

Zo bracht zij patiënten die het hospitaal overleefden en niet waren omgekomen in de gaskamers, terug naar hun woonbarakken. Vanuit haar positie kon zij beslissen wie ze terug kon brengen. Ze bracht de zwakkeren onder hen naar barakken of bij eenheden waar het slavenwerk wat lichter was waardoor ze meer kans om te overleven hadden.

Zofia Bator (nummer 37255 in Auschwitz) over Mala: "Mala had een leidende positie binnen het kamp, maar tegelijkertijd was ze altijd erg rustig, subtiel en delicaat. De meeste (Kapo's) gevangenenleiders schreeuwden naar iedereen. Zij konden niet met ons normaal spreken. Het was verschrikkelijk geschreeuw in combinatie met slagen. Echter Mala gedroeg zich altijd als een dame. Zij sprak altijd waardig en met zachte stem. Zij was zo verschillend van alle anderen die iets te zeggen hadden in het kamp. Zij was een revelatie."

In het kamp leerde Mala Edward »Edek« Galinski (nummer 531), een jonge Poolse soldaat die in het verzet actief was geweest, in Jaroslaw werd opgepakt en opgesloten in de gevangenis van Tarnow. Aanvankelijk werd hij gedeporteerd naar Auschwitz, en later in 1943 naar Birkenau getransfereerd.

Edek was een knappe grote jonge kerel, energiek en populair bij zijn vrienden. Hij was werkzaam bij een loodgietereenheid binnen het kamp. Alhoewel Mala ruim vijf jaar ouder was dan Edek begonnen zij elkaar veel te ontmoeten en werden spoedig verliefd op elkaar. Ze zagen mekaar dikwijls en soms wel elke dag, meestal in het hospitaal in Blok 30 waar de gehuwde stellen elkaar plachten te ontmoeten. Soms met langere tussenpauzen want het was niet altijd makkelijk om het vrouwenkamp binnen te raken.