|
Dietrich Bonhoeffer: 'Es ist schlimmer böse zu sein, als Böses zu tun' |
|
|
|
|
Thursday 08 January 2004 |
|
Pagina 5 van 6
Epiloog
Maria von Wedemeyer (1924-1977) was de kleindochter van Ruth von Kleist-Retzow. Maria leerde Bonhoeffer kennen toen zij als jonge tiener geloofslessen nam bij hem. Zij werden meer intiemer bevriend toen haar broer en vader naar het Oostfront werden gezonden en er later omkwamen. Net voordat Dietrich werd gearresteerd hadden zij zich verloofd. Na de oorlog emigreerde Maria naar de Verenigde Staten, waar zij huwde. Zij kreeg twee zonen en zij was werkzaam bij Honeywell als ingenieur. Maria von Wedemeyer overleedt op 16 november 1977 aan kanker.
De vriend van Dietrich, Eberhard Bethge (1909-2000), was eveneens betrokken in het verzet met Bonhoeffer en werd gearresteerd. Maar na een kort verhoor weer vrijgelaten. Wanneer Bonhoeffer opgesloten zat in de gevangenis van Tegel, zet Betghe zijn correspondentie in het geheim verder met Dietrich. Hij slaagt er in zijn brieven te verbergen tot na de oorlog. Zijn boek Dietrich Bonhoeffer: Een Biografie is de definitieve registratie van het leven van Dietrich Bonhoeffer.
Hans von Dohnanyi (1902-1945) die gehuwd was met Christel, de oudere zuster van Dietrich, was nauw bevriend met de gebroeders Klaus en Dietrich Bonhoeffer. In 1933 was hij al begonnen aan een dagboek over de nazi-oorlogsmisdaden toen hij werkzaam was als persoonlijk informatie officier op het Rijksministerie voor Justitie olv Franz Gürtner.
Later werd hij overgeplaatst naar de Abwehr onder Admiraal Canaris om zijn geheim inlichtingenwerk verder te zetten. Na zijn gelijktijdige arrestatie met zijn kompaan Dietrich, werd hij naar het concentratiekamp van Sachsenhausen gedeporteerd. Hij werd op 9 april 1945, dezelfde dag als zijn vriend Dietrich, in Sachsenhausen terechtgesteld.
Zijn echtgenote, Christel von Dohnanyi-Bonhoeffer (1895-1965) die eveneens betrokken was in de samenzwering en tegelijkertijd werd gearresteerd als haar man en Bonhoeffer, werd maar kort ondervraagd en weer vrijgelaten. Zij overleed in 1965.
Klaus Bonhoeffer (1901-1945) Dietrich's oudere broer diende aanvankelijk tijdens de eerste wereldoorlog als oppas in een hospitaal. Klaus was evenals Dohnanyi advocaat en hielp hem via zijn connecties bij het verzet. Hij werd samen met andere samenzweerders op 1 oktober 1944 gearresteerd en berecht door het Volksgerechtshof. Hij werd doodgeschoten door de Gestapo op 23 april 1945, nauwelijks een week voordat Hitler zelfmoord pleegde.
|
|
Laatst geupdate op ( Sunday 29 April 2007 )
|