Ilse Koch, de Heks van Buchenwald

"Eert de vrouwen! Zij weven en omstrengelen ons aardse bestaan met hemelse rozen." Friedrich Schiller (1759-1805)

Ik heb zo het vermoeden dat wanneer Friedrich Schiller in de tijd van de SS-Aufseherinnen zou hebben geleefd en Ilse Koch alias de Heks van Buchenwald en moeder van drie kinderen, op haar job 'aan het werk' had gezien, hij deze gevleugelde woorden wellicht nooit over zijn lippen had kunnen krijgen.

Ilse Lang (na haar huwelijk Koch) werd geboren op 22 september 1906. Aanvankelijk werkte zij als secretaresse in Dresden totdat ze Aufseherin werd in KZ Sachsenhausen nabij Berlijn. Daar ontmoette ze haar toekomstige echtgenoot, Karl Otto Koch, een SS-officier die voorbestemd was om de eerste kampcommandant van Sachsenhausen te worden bij de opening ervan in 1936. In mei 1937 huwde Ilse de negen jaar oudere commandant, die daarmee aan zijn tweede huwelijk toe was.

Enkele maanden later werd Koch de eerste kampcommandant van KZ Buchenwald en Ilse Koch volgde haar man naar het kamp in augustus 1937. Niettegenstaande de gevangenen van Buchenwald haar de titel van Commandante hadden gegeven, was zij in feite niets meer dan de huisvrouw en de moeder van hun drie kinderen. Zij woonde in het huis van de commandant dat net buiten het concentratiekamp lag. In 1941 werd Ilse Koch Oberaufseherin over het kleine aantal vrouwelijke bewaaksters die het kamp telde.

Zij werd vooral berucht voor het buitmaken van souvenirs in de vorm van haar verzameling mensenhuiden van slachtoffers die opvallend getatoeëerd waren. Alhoewel er geen sluitende bewijzen zijn gevonden die aantonen dat zij van mensenhuiden lampenkappen liet maken, was haar tafel in haar eetkamer versierd met gekrompen mensenhoofden (zie foto hiernaast). Zij werd door haar slachtoffers de Heks van Buchenwald genoemd door haar sadistische wreedheid ten aanzien van de gevangenen.

In augustus 1943 werden zij en haar man door de nazi's gearresteerd en overgebracht naar de nabijgelegen stad Weimar, op verdenking van het bedreigen van staatsambtenaren, verduistering van gelden en goederen en het aanzetten tot moord. Na een langdurige procedureslag werd Ilse vrijgesproken van alle aanklachten en keerde zij terug naar KZ Buchenwald.

In 1944, wanneer grotere aantallen vrouwelijke gevangenen in het kamp aankomen, gaat Ilse verder met haar schrikbewind en heeft dan twintig Aufseherinnen onder haar commando staan. Haar macht over haar ondergeschikten is absoluut. Ilse Koch terroriseert zowel de vrouwelijke als de mannelijke gevangenen in Buchenwald. Zij droeg zelfs een zweep bij zich die op het einde ervan gewapend was met scheermessen, die ze gebruikte tegen zwangere vrouwen.

In April 1945, wandelde Ilse het kamp uit en zette haar gewone leventje verder buiten het met prikkeldraad afgezette kamp in haar prachtig gemeubileerde huis. Wanneer de Amerikaanse GI's in Buchenwald arriveren horen ze verschrikkelijke verhalen over de voormalige 'echtgenote van de commandant'. Wanneer de soldaten uiteindelijk Ilse arresteren in haar huis, zijn ze verbaasd dat ze helemaal niet het sadistische monster aantreffen zoals de gevangenen haar hadden beschreven.

Ilse Koch werd prompt aangehouden en werd er van beschuldigd alle wetten te hebben geschonden die normaal in oorlogstijd gelden. Bovenop de specifieke aanklachten van oorlogsmisdaden was er de huiveringwekkende beschuldiging dat ze in Buchenwald gevangenen uitselecteerde die door haar minnaar, Dr. Waldemar Hoven, om het leven werden gebracht om van hun huiden lampenkappen te maken.

Ilse werd aanvankelijk over de hele lijn schuldig bevonden en in 1947 werd zij tot levenslange opsluiting veroordeeld. Later werd haar straf terug gebracht tot slechts vier jaar omdat er twijfels waren gerezen ten aanzien van bepaalde getuigenissen tegen haar. Konrad Morgan had op het tribunaal getuigd dat er bij een uitvoerige huiszoeking van haar riante woonhuis geen enkel bewijs was gevonden dat het verhaal van 'lampenkappen en handschoenen gemaakt van mensenhuiden' kon staven, maar de rest van zijn getuigenis was vernietigend voor Ilse Koch.

Nadat ze twee van de vier jaar opsluiting had uitgezeten werd ze opnieuw in arrest genomen en voor het Duitse gerecht gebracht op beschuldiging van het vermoorden van Duitsers en werd zij andermaal veroordeeld tot levenslange hechtenis. In 1967 pleegde ze zelfmoord door zich te verhangen in haar cel in de gevangenis van Aibach. Haar man Karl Otto Koch was voordien op 5 april 1945, nauwelijks één week voor KZ Buchenwald door de Amerikanen werd bevrijd, door de nazi's terechtgesteld.

<< Vorige - Volgende >>