Wat Richard Lourie ons in zijn roman laat zien, is een psychologische schets van Stalin, natuurlijk fictief, maar daarom niet minder aangrijpend. We leren Stalin kennen als een vriendelijke man voor vrienden, en zien de ontwikkeling van zijn paranoï wanneer het om de macht gaat. We zien hoe hij geobsedeerd is door het gevaar-Trotski en lezen over het grote geheim dat hij zijn leven lang met zich meedraagt.

"Fantastisch geschreven! Ik kon niet ophouden te lezen, ofschoon ik er nachtmerries van kreeg." Cselaw Milosz

"Schitterende fictie over het leven van een afschuwelijk man" Time

---

"De doodsstrijd was verschrikkelijk. We keken toe terwijl hij letterlijk stikte. Plotseling, op wat het allerlaatste moment leek, opende hij zijn ogen en liet zijn blik op alle aanwezigen vallen. Een vreselijke blik, krankzinnig en misschien ook boos en vol doodsangst... Daarna gebeurde iets onbegrijpelijks en ontzaglijks, wat ik nooit zal vergeten en wat ik nog steeds niet begrijp. Ineens tilde hij zijn linkerhand op, alsof hij naar iets boven wees en een vloek over ons liet neerkomen. Het was een onbegrijpelijk en beangstigend gebaar." Stalins dood in de woorden van zijn dochter Svetlana.

---

Jozef Vissarionovitsj Dzoegaschvili (Stalin) werd geboren op 21 december 1879 in Gori in Georgië. Zijn vader, Vissarion (Beso) Dzoegaschvili, was afkomstig uit Didi Lilo en een onverbeterlijke alcoholist die aan de kost kwam als schoenmaker. Zijn moeder, Ekaterina (Keke) Georgievna Geladze, noemde haar zoon Jozef Soso en ze werkte in een wasserij. Beide ouders van Stalin (Russisch voor 'De Man van Staal') waren arm en analfabeet en kwamen uit families van boeren-lijfeigenen.

Het deel van de stad waar de familie Dzoegaschvili woonde was bekend als het Russische kwartier, omdat er Russische soldaten waren gestationeerd in de barakken dichtbij. Vandaar ook dat de andere kinderen van het dorp Soso gemeenzaam 'de Rus' noemden. Jozef zou ook nooit het Georgische nationalistische gevoel kennen, en hij zou later zijn vaderland sarcastisch betuttelen als "dat kleine gebied in Rusland dat zichzelf Georgië noemt".

Jozef was geboren met een afwijking aan zijn linkervoet, werd reeds op 6-jarige leeftijd getekend door de pokkenziekte, en hield aan een ongeval met een auto een kreupele linkerarm over. Het lijkt waarschijnlijk dat deze lichamelijke vervormingen mee aan de basis lagen van zijn meedogenloze ambitie, tesamen met de obsessionele wens van zijn moeder die van Jozef een priester wilde maken. bron

---

Over Russische Tsaren, Stalin en de Bolsjevisten

Lees ook deze artikels op Verzet.org:
•  Stalin en de Joden. Deel 4: De joden krijgen een staat: Birobidjan
•  Kozakkenleider Bogdan Chmielnicki en de judeocide van Nemirov

Lees ook deze boekbesprekingen op Verzet.org:
•  Rusland in opstand - 1905, de eerste barst in de Tsarentroon (David Floyd)
•  Wanneer wordt het dag, kameraad? Geschiedenis van de oktoberrevolutie (Jean-Paul Ollivier)
•  De Russische Revolutie (G. Schomaekers)
•  De Russische Revolutie (Robert Goldston)
•  Vladimir Lenin (Hermann Weber)
•  Veertien lezingen aan de Sverdlov-universiteit (Alexandra Kollontaj)
•  Een vergeten oorlog - Polen - Rusland 1920 (Martin Ros)
•  De geschiedenis van de Sovjet-Unie (Z.R. Dittrich en A.P. van Goudoever)
•  Stalin, heerser van het Kremlin (Jan Bauwens met medewerking van Piet Terlouw en H.C. Ebeling)
•  De autobiografie van Stalin (Richard Lourie)
•  Stalin (Rose Tremain)
•  De gelaarsde God - Stalin en de aura van de macht (Piet de Moor)
•  Een andere kijk op Stalin (Ludo Martens)
•  Jozef Stalin (Maximilien Rubel)
•  Hitler en Stalin, parallelle levens (Alan Bullock)
•  Stalin, de Russen en hun oorlog 1941-1945 (Marius Broekmeyer)
•  Zjoekov, maarschalk van de Sovjetunie (Otto Preston Chaney Jr.)
•  Ivans Oorlog. Leven en dood in het Rode Leger, 1939-1945 (Catherine Merridale)
•  Het beleg van Leningrad (Alan Wykes)
•  Ruslands oorlog (Richard Overy)
•  Stalingrad (Geoffrey Jukes)
•  Operatie Barbarossa. De oorlog van Hitler en Stalin (Laurence Rees)
•  Operatie Barbarossa. De Duitse inval in Rusland (John Keegan)
•  Het getto van Odessa. De vernietiging van de joodse gemeenschap in de Oekraïne (Starodinski)
•  Welkom in Siberië. Van spooktrein tot repressie (Walter Roland)
•  De Vredesbeweging in de USSR (Oleg Charchardin)
•  Zes weken in het land van de Sovjets (Albert Minnebo)
•  Ik verkoos de vrijheid (Victor Kravchenko)
•  De Goelag Archipel (Aleksandr Solzjenitsyn)
•  Goelag. Een geschiedenis (Anne Applebaum)
•  De werkelijkheid in Sowjet-Rusland (Aurel von Jüchen)
•  Overleven na de Goelag. Het lot van Stalins slachtoffers na hun kamptijd (Nanci Adler)
•  De laatste dagen - Van de dood van Stalin tot de dood van Beria (Anton Kolendic)
•  Waarom valt Icarus? - Het communistisch netwerk (Jan Debrouwere)
•  Refuseniks - Het drama van de Joodse emigratie uit de Sovjet-Unie (Piet Buwalda)
•  Tussen rode ster en Davidster - Waarom communisme en zionisme aartsvijanden werden (Kris Borms)
•  Vladimir de verschrikkelijke. Zjirinovski en de opmars van extreemrechts in Rusland (Peter Conradi)