"Stalin was een volleerde dictator. In het openbaar was hij maar zelden te zien. Hij was een politicus die zijn publieke leven in het verborgene leidde. Hij hing eerder atmosferisch in de lucht, als een fluïdum, onaantastbaar, eerder verstoven, maar daarom niet minder present."

Meer dan vijftien jaar speurde Piet de Moor in archieven en in de literatuur naar het verband tussen de lichamelijke kenmerken van Stalin en het landsbelang van de Russen. De Moor beschrijft het gezicht van de stalinistische grimmigheid zelf, de norsheid van de dictator die aan de samenleving zijn eigen trekken opdringt.

De geledingen van de maatschappij worden als het ware verlengstukken van Stalins eigen ledematen, en de gemoedstoestanden waardoor hij gegrepen wordt, worden in de psyche van de 'massa' geïnjecteerd. Piet de Moor geeft een fascinerend beeld niet alleen van een dictator maar vooral van de mechanismen van de macht in een totalitaire staat. Nog nooit werd Stalin zo benaderd.

---

Piet de Moor (º1950) is schrijver-journalist. Hij woonde twee jaar in Berlijn en maakte diverse reizen door Rusland, Oost-Europa en de Balkan.

---

Over Russische Tsaren, Stalin en de Bolsjevisten

Lees ook deze artikels op Verzet.org:
•  Stalin en de Joden. Deel 4: De joden krijgen een staat: Birobidjan
•  Kozakkenleider Bogdan Chmielnicki en de judeocide van Nemirov

Lees ook deze boekbesprekingen op Verzet.org:
•  Rusland in opstand - 1905, de eerste barst in de Tsarentroon (David Floyd)
•  Wanneer wordt het dag, kameraad? Geschiedenis van de oktoberrevolutie (Jean-Paul Ollivier)
•  De Russische Revolutie (G. Schomaekers)
•  De Russische Revolutie (Robert Goldston)
•  Vladimir Lenin (Hermann Weber)
•  Veertien lezingen aan de Sverdlov-universiteit (Alexandra Kollontaj)
•  Een vergeten oorlog - Polen - Rusland 1920 (Martin Ros)
•  De geschiedenis van de Sovjet-Unie (Z.R. Dittrich en A.P. van Goudoever)
•  Stalin, heerser van het Kremlin (Jan Bauwens met medewerking van Piet Terlouw en H.C. Ebeling)
•  De autobiografie van Stalin (Richard Lourie)
•  Stalin (Rose Tremain)
•  De gelaarsde God - Stalin en de aura van de macht (Piet de Moor)
•  Een andere kijk op Stalin (Ludo Martens)
•  Jozef Stalin (Maximilien Rubel)
•  Hitler en Stalin, parallelle levens (Alan Bullock)
•  Stalin, de Russen en hun oorlog 1941-1945 (Marius Broekmeyer)
•  Zjoekov, maarschalk van de Sovjetunie (Otto Preston Chaney Jr.)
•  Ivans Oorlog. Leven en dood in het Rode Leger, 1939-1945 (Catherine Merridale)
•  Het beleg van Leningrad (Alan Wykes)
•  Ruslands oorlog (Richard Overy)
•  Stalingrad (Geoffrey Jukes)
•  Operatie Barbarossa. De oorlog van Hitler en Stalin (Laurence Rees)
•  Operatie Barbarossa. De Duitse inval in Rusland (John Keegan)
•  Het getto van Odessa. De vernietiging van de joodse gemeenschap in de Oekraïne (Starodinski)
•  Welkom in Siberië. Van spooktrein tot repressie (Walter Roland)
•  De Vredesbeweging in de USSR (Oleg Charchardin)
•  Zes weken in het land van de Sovjets (Albert Minnebo)
•  Ik verkoos de vrijheid (Victor Kravchenko)
•  De Goelag Archipel (Aleksandr Solzjenitsyn)
•  Goelag. Een geschiedenis (Anne Applebaum)
•  De werkelijkheid in Sowjet-Rusland (Aurel von Jüchen)
•  Overleven na de Goelag. Het lot van Stalins slachtoffers na hun kamptijd (Nanci Adler)
•  De laatste dagen - Van de dood van Stalin tot de dood van Beria (Anton Kolendic)
•  Waarom valt Icarus? - Het communistisch netwerk (Jan Debrouwere)
•  Refuseniks - Het drama van de Joodse emigratie uit de Sovjet-Unie (Piet Buwalda)
•  Tussen rode ster en Davidster - Waarom communisme en zionisme aartsvijanden werden (Kris Borms)
•  Vladimir de verschrikkelijke. Zjirinovski en de opmars van extreemrechts in Rusland (Peter Conradi)