Verzet.org - Fascisme (Martin Kitchen)

Na de Eerste Wereldoorlog ontstonden in bijna alle Europese landen bewegingen met duidelijk fascistische neigingen. Eerst waren het kleine execentrieke sekten, en sommige hebben het gelukkig nooit verder gebracht. In 1922 grepen de fascisten de macht in Italië, en in 1933 kreeg Hitler de kans het meest radicale fascistische regimen te stichten in Duitsland. Toen het fascisme geen exentrieke, uiterst rechtse beweging meer was en niet meer genegeerd kon worden, trachtte men in talrijke geschriften het verschijnsel theoretisch te verklaren.

Martin Kitchen beschouwt in dit boek de meest gezaghebbende van deze theorieën en weerlegt ze door ze te toetsen aan voorbeelden uit de fascistische praktijk. Deze voorbeelden heeft hij bewust beperkt tot Italië en Duitsland, om niet op een dwaalspoor te raken door in te gaan op de vraag of dit of dat regime nu wel of niet fascistisch was, of fascistoïde of alleen maar ultra-conservatief. Kitchens conclusie is dat het fascisme als maatschappelijke stroming een maatschappelijke basis moet hebben en niet voortkomt uit eigenaardigheden in het 'volkskarakter', een gril der geschiedenis, een toevallige samenloop van omstandigheden, of uit de manipulaties van een kliek van duistere samenzweerders.

Door het begrip fascisme aldus terug te leiden tot zijn wezenlijke kenmerken, ontdaan van alle fantasieën, richt Kitchman onze aandacht op fascistische neigingen in onze eigentijdse maatschappij en helpt hij ons deze neigingen te ontdekken en te laten uitschakelen.

Martin Kitchen is hoogleraar aan de Simon Fraser University in Canada en auteur van onder andere 'The German Officer Corps 1890-1914' en 'A Military Histroy of Germany.

Lees ook deze DVD-filmbespreking op Verzet.org:
•  DVD-film: Nazisme Fascisme Communisme; Orion Channel 2007; 3 DVD; speelduur 290 minuten; zw/wit en kleur
•  DVD-film: The Nazis - A warning from history (3 DVD's speelduur 300 minuten)
•  DVD-film: The Story of Fascism (Gianni Ubaldo Canale en Franco Rostagno)

Lees ook deze boekbesprekingen op Verzet.org:
•  Mussolini. Fascistenleider en dictator (Christopher Hibbert)
•  Het Italiaans Fascisme: opkomst, overwinning, konsolidering en ondergang (Jo Horn en Els Sira)
•  Benito Mussolini (Giovanni de Luna)
•  Het fascisme gisteren en vandaag (Herwig Lerouge, Peter Mertens e.a.)
•  Fascisme en nationaal-socialisme (Paul Schneiders - Maria Endenburg)
•  Racisme en fascisme - Ontstaan en bestrijding (Sandew Hira)
•  Fascisme (Martin Kitchen)
•  ze zijn er nog... (P.R.A. Van Iddekinge en A.H. Paape)
•  Lexicon van het fascisme. Woorden en begrippen uit de jaren 1933-1945 (Hilde Kammer en Elisabeth Bartsch)
•  De anatomie van het fascisme (Robert O. Paxton)
•  Fout na de oorlog. Fascistische en racistische organisaties in Nederland 1950-1990 (J Van Donselaar)
•  Waarom die Italianen (Fred Vanhinsberg)
•  Het geheim van Santa Vittoria (Robert Crichton)
•  De Oorlogsbazen. Zij bepaalden het verloop van de Tweede Wereldoorlog (A.J.P. Taylor)
•  Skorzeny, de gevaarlijkste man van Europa
•  Hitler: een onstuitbare opgang? - Opstellen over het fascisme (Kurt Gossweiler)
•  Opkomst en Ondergang van het Derde Rijk - 2 delig (William L. Shirer)
•  De nazi's. Een waarschuwing uit het verleden (Laurence Rees)