Verzet.org - Geschiedenis van het verzet 1940-1945 (Dr. J. Buitkamp)

Geschiedenis van het verzet 1940-1945 biedt een overzicht in grote lijnen van het hele terrein van het actieve verzet tegen de Duitse bezetter in de jaren '40-'45. Het boek behandelt de motieven van diegenen die in het verzet gingen, de Nederlandse en Belgische inlichtingendiensten, de ontsnappingslijnen, de hulp aan onderduikers, de pers en het gewapend verzet.

Dr. J. Buitkamp, voorwoord november 1989: Dit boek gaat over gewone mensen in een hoogst ongewone tijd, de bezettingsjaren 1940-1945. Verhalen over mensen die de bezetter in woord en daad toonden dat zij zich tegen hem te weer stelden; dat zij - indien nodig met geweld - mensen en waarden die door de bezetter werden bedreigd en met voeten getreden zouden verdedigen. Rondom die vier thema's: symbolisch, polemisch, defensief en offensief verzet, is het boek opgebouwd.

Ruim dertig jaar heb ik als geschiedenisleraar aan leerlingen van bet voortgezet onderwijs verhalen verteld over `oude tijden'. Ik spreek uit ervaring als ik zeg dat een verhaal het met ruim verschil wint van bijvoorbeeld het vertonen van dia's of videobeelden. ( ook is het zo dat het Ieven van de gewone mens de leerlingen het meest boeit: her sluit immers het best aan bij hun eigen belevingswereld. In het geschiedenisverhaal moet de leraar proberen duidelijk te maken, dat wat mensen zeiden en deden onlosmakelijk gebonden is aan de plaats waar ze woonden en de tijd en de omstandigheden waarin ze leefden. Hitler en de Tweede Wereldoorlog waren geen incidenten, geen toevallige en onfortuinlijke samenloop van omstandigheden. Men moet oorzaak en gevolg weten te onderscheiden, iets wat ook en vooral geldt voor her verzet. Vanuit die ervaring en overtuiging schreef ik dit boek.

Het is geen historisch naslagwerk, maar een boek met verhalen, die bij hen die de bezettingsjaren en het verzet hebben meegemaakt de herinnering levend wil houden. Verhalen, die de jeugd van nu en later willen confronteren met een tijd, met een uitzonderingstoestand, waarin de mens zich heeft getoond in zijn ware gedaante, zijn naakte echtheid. Want de misdaad was echt en het verzet daartegen was echt. Verzet lijkt velen een zaak vol romantiek. Keer op keer hebben boeken, pers, radio en televisie ons verhalen verteld met opwindende avonturen.

Dit is geen boek met woeste verhalen en over helden, want dat zou regelrecht indruisen tegen het wezen van het verzet als tegen de motieven waaruit verzet is ontstaan. Het is niet alleen een boek over het verleden, maar vooral een boek gericht op de toekomst: nooit vergeten, nooit weer.

J. Buitkamp is tevens de auteur van Geschiedenis van Israël, Geschiedenis van het Midden-Oosten en Geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog, in de reeks Geschiedenis en Cultuur paperbacks.