Om twee redenen is deze geschiedenis van de Spaanse Burgeroorlog (1936-1939) een uiterst interessant en boeiend werk. Vooreerst
de levensechtheid van het verhaal. De schrijver zelf: Artur London was lid van de Internationale Brigaden, en heeft zelf met eigen
ogen de heldenmoed van de duizenden jongeren gezien, die uit heel de wereld naar Spanje toestroomden om het fascisme te bekampen.
Hij ervaarde tevens de moeizame pogingen van socialisten en communisten om een anti-fascistisch eenheidsfront uit de grond te stampen,
en tenslotte de nederlaag, de ineenstorting van de republiek, platsgewalst door de Duitse en de Italiaanse oorlogsmachine.
Anderzijds is er het historische aspect van het boek. Met tal van feiten wordt aangetoond, hoe de West-Europese democratische landen
in feite geen vinger hebben uitgestoken om Franco's opmars tegen te houden. Hun wapenembargo tegen Spanje maakte dat de Republikeinen
weerloos stonden tegenover de Duitsers en de Italianen die van Spanje hun oefenterrein maakten voor de Tweede Wereldoorlog.
De joodse schrijver/politieker Artur London (1915-1986) werd geboren in Ostrava in de Tsjechische
Republiek, dat toen nog deel uitmaakte van de dubbelmonarchie Oostenrijk-Hongarije. In 1937 trok hij naar Spanje en vervoegde
er de communisten bij de Internationale Brigaden tijdens de Spaanse Burgeroorlog. Na de nederlaag vluchtte hij naar Frankrijk
waar hij in 1940 werd gearresteerd door de nazi's en naar KZ Mauthausen en KZ Buchenwald gedeporteerd. Hij overleefde de
concentratiekampen en na het einde van de Tweede Wereldoorlog keerde hij terug naar Frankrijk en werd enige tijd later een
leidende figuur binnen de Tsjechische Communistische Partij te Praag. In 1948 werd hij vice-Minister voor Buitenlandse Zaken.
In 1951 werd hij tijdens zuiveringen opgepakt en tijdens het
beruchte Slansky Proces, ervan beschuldigd van een Zionist en Trotskist te zijn en tot levenslange gevangenisstraf
veroordeeld. In 1955 werd hij vrijgelaten en enkele jaren later gerehabiliteerd. Hij keerde in 1963 weer naar Frankrijk
en bracht het bekende boek L'Aveu uit dat over het Slansky Proces gaat. L'Aveu werd verfilmd door
Costra-Gavras met o.m. Yves Montand in de hoofdrol.
Afbeelding hiernaast: Franstalige uitgave 'Shalom Libertad' uit 1991 door Arno Lustiger over de strijd van de Joden aan de zijde van de Interbrigades
tijdens de Spaanse Burgeroorlog (1936-1939)
