|
|
|
Een koninklijke tragedie. Het geval Leopold III (Alfred Fabre-Luce) |
|
|
|
|
Saturday 24 February 2007 |
 |
Titel Een koninklijke tragedie. Het geval Leopold III
Orig. Une tragedie royale. l'Affaire Leopold III © 1948
Auteur Alfred Fabre-Luce
Uitgeverij © Uitgeverij 't Galjoen, Merksem; 1948; 256 bladzijden
ISBN D/VTK/Antwerpen 12648
|
Synopsis
Vroege analyse (1948) van de houding van de Belgische Koning Leopold III tijdens de achttiendaagse veldtocht en ten tijde
van de Tweede Wereldoorlog, door de beroemde Franse auteur en historicus Alfred Fabre-Luce. Dit relaas werd gebracht nog voor de koning was teruggekeerd in België en tot wat begin jaren vijftig tot de beruchte Koningskwestie zal leiden.
In het boek werden vele tot dan toe onbekende brieven en rapporten gepubliceerd, ondermeer de beroemde rede van de Franse premier Paul Reynaud. Hierna volgt deze rede zoals ze
in het boek van bladzijde 202 t/m 204 werd weergegeven.
De Franse Eerste Minister Paul Reynaud (1878-1966) was tevens minister van Buitenlandse
Zaken onder president Albert Lebrun (1871-1950). In deze rede uittte hij zijn verontwaardiging en ontgoocheling omtrent de capitulatie van België
aan nazi-Duitsland op 28 mei 1940, die eenzijdig door Koning Leopold III der Belgen werd betekend en dat zonder de
instemming van het Belgische kabinet van premier Hubert Pierlot.
Reynaud zal enkele maanden na de capitulatie (22 juni 1940) door Frankrijk op 5 september 1940 door de Duitsers worden
opgepakt en op bevel van maarschalk Philippe Pétain (1856-1951) worden opgesloten in het kasteel van Chazeron. Pétain was
op 16 juni, enkele dagen voor de Franse capitulatie, Reynaud als premier opgevolgd en leidde de collaborerende
Vichy-regering in het Zuid-oosten van Frankrijk tot het op 10 november 1942 eveneens werd bezet door de nazi's. Later
werd Reynaud door de nazi's opgesloten in KZ Oranienburg, en vanaf 1943 tot aan de bevrijding werd hij gevangen gehouden
in Tirool.
Rede van premier Paul Reynaud op 28 mei 1940:
" Ik moet het Franse volk een erge gebeurtenis aankondigen. Deze
gebeurtenis heeft zich deze nacht voorgedaan. Frankrijk kan niet langer rekenen op de medewerking van het Belgische leger. Sinds
4u deze morgen strijden in het Noorden het Franse en het Britse leger alleen tegen de vijand.
Gij weet welke de toestand was: ten gevolge van de doorbraak van ons front, op 14 mei, heeft het Duitse leger zich tussen onze
legers geschoven, die aldus in twee groepen gescheiden werden: de ene ten noorden, de andere ten zuiden. In het zuiden
houden de Franse divisies een nieuw front, dat de Somme en de Aisne volgt en bij de ongeschonden Maginotlinie aansluit.
In het noorden, een groep van drie geallieerde legers: het Belgische leger, het Britse expeditiecorps en enkele Franse
divisies, waarin velen onder ons een geliefd wezen hebben. Deze groep van drie legers stond onder het bevel van generaal
Blanchard. Zij werden geravitailleerd over Duinkerken. De Franse en Engelse legers verdedigden deze haven in het zuiden
en in het westen. Het Belgische leger in het noorden.
Dit Belgische leger heeft plotseling onvoorwaardelijk gecapituleerd in het open veld, op bevel van zijn Koning, zonder
zijn Franse en Engelse strijdgenoten te verwittigen, terwijl het de weg naar Duinkerken open liet voor de Duitse divisies.
Achttien dagen geleden had deze zelfde Koning, die het tot dan toe goed gevonden had aan het woord van Duitsland dezelfde waarde te hechten
als aan dat van de Geallieerden, ons ter hulp geroepen. Wij hebben deze hulpkreet beantwoord volgens een plan, dat sinds december
laatstleden (1939) door de Generale Staven bepaald was.
Welnu, te midden van de strijd, zonder Generaal Blanchard teverwittigen, zonder één blik, zonder één woord voor de Franse en
de Engelse soldaten, die, op zijn angstkreet, zijn land ter hulp waren gekomen, legt Koning Leopold III de wapens neer. Dit is een
gebeurtenis zonder voorgaande in de geschiedenis.
De Belgische Regering heeft mij laten weten dat de beslissing van de Koning werd getroffen tegen het eenparig oordeel der verantwoordelijke ministers in.
Zij heeft er aan toegevoegd, dat zij besloten heeft al de krachten van haar land waarover zij nog kan beschikken, ten dienste
te stellen van de gemeenschappelijke zaak, dat zij inzonderheid een nieuw leger op de been wil brengen en medewerken aan de bewapeningsarbeid
van Frankrijk.
Wij denken aan onze soldaten. Zij mogen zeggen dat hun eer ongerept is gebleven. Zij leveren op het ganse front een prachtige inspanning.
Elke dag van de achttien dagen strijd hebben zij duizend voorbeelden van heldhaftigheid gegeven. Jonge Franse generaals, die pas hun oudere
hun oudere collega's hebben opgevolgd, hebben zich reeds met roem overladen. Onze aanvoerders en onze soldaten vormen één blok, waarin het land volledig vertrouwen stelt en dat morgen
de bewondering van de wereld zal afdwingen.
Wij wisten dat er sombere dagen in aantocht waren. Zij zijn gekomen. Frankrijk werd honderdmaal overrompeld en nooit verslagen. Dat
onze dapper bevolking van het noorden zich dit herinnere. Door de beproevingen die ons wachten, zal de nieuwe ziel van Frankrijk gesmeed worden die het land
groter zal maken dan ooit. Ons vertrouwen in de overwinning blijft onaangetast. De karchten van elke soldaat, van elk Fransman, van elke
Franse vrouw zijn vertienvoudigd. Het ongeluk heeft steeds Frankrijk groter gemaakt.
Nooit was het land meer eensgezind dan nu. Op de nieuwe linie, die onze grote opperbevelhebber Weygand, volledig akkoord met
Maarschalk Pétain, op de Somme en de Aisne heeft opgesteld, zullen wij stand gehouden hebben, zullen wij overwinnen."
Alfred Fabre-Luce (1899-1983) was een Frans romanschrijver en historicus, geboren te Parijs op
16 mei 1899. Op zijn eenentwintigste behaalde hij zijn licentie in de rechten en diploma in Politieke Wetenschappen.
Hij was enkele maanden attaché aan de Franse ambassade te Londen, maar verkoos dan om schrijver en journalist te worden.
Hij publiceerde een aantal politieke en literaire werken. In 1924 in La Victoire, bekritiseerde hij de buitenlandse
politiek van Poincaré die hem later van antwoord zal dienen in zijn mémoires. In 1927 is Fabre-Luce op reis in Rusland en publiceert na
zijn terugkeer enkele impressies over de Sovjet-Unie. De volgende jaren schrijft hij verschillende biografieën en richt
het maandblad Pamphlet op. Van 1934 tot 1936, is hij hoofd-redacteur van L’Europe nouvelle. Tussen
1936 en 1938, schrijft hij verschillende kritieken op de politiek van het Spaanse Volksfront (Frente Popular) tijdens
de Spaanse Burgeroorlog. Daarna trekt hij naar China waar hij een roman schrijft, Un Fils du ciel.
In 1939 begint Alfred Fabre-Luce een Journal de la France, waarin hij in vier delen het leven in Frankrijk
beschrijft tijdens de oorlog. Het eerste deel ervan verscheen nog in de vrije zone (Vichy), maar werd verboden in de
bezette zone. In die eerste periode van de bezetting ondersteunde hij nog de wapenstilstandspolitiek van Pétain. In het derde
deel van het Journal, kant hij zich tegen de STO, keurt de samenwerking met de Geallieerden in Afrika goed en kondigt
de Duitse nederlaag aan. Hierdoor valt hij in ongenade bij de Duitsers en wordt voor vier maanden geïnterneerd door de Gestapo.
Na zijn vrijlating aarzelt hij om de redactie weer op te nemen van zijn Journal, waardoor het vierde deel pas in augustus 1944
zal verschijnen.
In september wordt hij door de Franse autoriteiten van Vichy gearresteerd en naar Duitsland gedeporteerd.
Na het einde van de oorlog herneemt hij zijn schrijverscarrière en publiceert talloze werken zoals:
Au nom des silencieux (1945), Une tragedie royale. l'Affaire Leopold III (1948),
Histoire de la Révolution européenne (1954), Une Minute, Demain en Algérie (1957),
Gaulle deux (1958), Le Monde en 1960 (1960), Le Plus illustre
des Français (1960), La Voyageuse de nuit (1961), Vingt-cinq années de liberté (1961-1964),
Haute-Cour (1962), Le Couronnement du prince (1964), Les Cent Jours de Mitterrand (1977),
Les Demi-dieux meurent aussi (1977), Benjamin Constant (1978), Vivre avec son double (1979)
en La parole est aux fantômes (1980). Alfred Fabre-Luce overleed in 1983.
|
|
|
Laatst geupdate op ( Tuesday 15 April 2008 )
|
|
|
