In de historische roman
De Muur beschrijft
John Hersey het verhaal over de systematische uitroeiing van de Joden
in het getto van Warschau.
Onvergetelijk is het heldhaftige verzet van vrijwel machteloze mannen en vrouwen tegen de brute kracht van de Duitse overheersers.
Een paar honderd uitgehongerde mannen en vrouwen, gewapend met enkele pistolen en wat zelfgemaakte molotovcocktails, strijden
tegen duizenden geweren en gevechtswapens, tot vlammenwerpers en bommen de laatste weerstand breken.
Meesterlijk zijn de beschrijvingen van de karakters van mensen die onder zo'n zware druk moesten leven, sterken en zwakken,
heldhaftigen en lafaards, fanatici en verraders.
Hartverwarmend en ontroerend zijn de bewijzen van kameraadschap in dagen van uiterste vertwijfeling.
Een grootse historische roman over een van de meest schokkende episodes uit de Tweede Wereldoorlog.
Uit het boek De Muur blz 5:
Proloog
Op een zonnige dag in de zomer na de oorlog vond een opsporingsploeg het
Levinson Archief, in zeventien ijzeren kistjes en
een aantal kleine pakjes begraven op de plekken waar vroeger, voordat het hele getto van Warschau met de grond gelijk was gemaakt,
de huizen Nowolipki Straat 68 en Swientojerska Straat 34 hadden gestaan. Had de arme Levinson er die dag maar zelf bij kunnen zijn!
Het gezelschap bestond uit vier overlevenden uit het getto, waarbij
Henryk Rapaport en
Rachel Apt, benevens een groep landmeters,
een paar gemeentewerklieden met graafwerktuigen en een aantal regeringsambtenaren. Hun onderzoek was even moeilijk als wanneer zij zeelui waren geweest,
op zoek naar het een of andere Atlantis op de bodem van een nimmer in kaart gebrachte zee.
De nuchtere werkelijkheid was, dat er van het getto niets restte dan de omringende muur. Daarbinnen was alleen een enorme vlakte: tientallen
woningblokken, die verbrijzeld waren tot brokken kalk en steengruis, met hier en daar nog onverklaarbaar ongemoeid gelaten puinhopen, als slordige bergen
kaf en zemelen na het dorsen. Voor het grootste deel was het puin opgeruimd en in karren weggevoerd, alsof zelfs de ruïnes van het Jodendom aanstoot hadden gegeven.
Van de duizenden huizen, die eens op deze grond hadden gestaan, was maar één huis overeind gebleven; het was heel toepasselijk de gevangenis in de Gensiastraat. Om de verwoeste wijk heen
stond een twee en een halve meer hoge muur: in de ronde bovenkant waren lang geleden afwerenede stukken glas gemetseld en Rachel Apt zegt, dat op die dag de top van de muur geel
en blauw glinsterde in de zomerzon...
Lees ook deze artikels op Verzet.org:
•
Opstand in het Getto van Warschau, 19 april 1943
•
Pogrom in Kielce, 4 juli 1946. Naoorlogs antisemitisme in Polen
Lees ook deze boek- en filmbesprekingen op Verzet.org:
•
Het getto van Warschau - De foto's van Heinrich Jöst (Günther Schwarberg)
•
Mila 18 (Leon Uris)
• Film op DVD:
The Pianist (Roman Polanski) 1 DVD speelduur 148 minuten
•
De Gele Ster - De jodenvervolging in Europa 1933-1945 (Gerhard Schoenberger)
•
Maximiliaan Kolbe. Een licht in Auschwitz (A. Buckinx-Luyckx)
•
Gesprekken met de beul - Fragmenten van de Poolse geschiedenis 1943-1983 (Samengesteld door Joanna Bilska, Simon Franke, Rik Hancké en Willibrord Keesen)
